Sosyal Medya
Şimdi Okunuyor
Stalk Nedir? Nasıl Yapılır?
1

Stalk nedir, nasıl yapılır? sorusunu sosyal medya mecralarının gelişmesi ve sayılarının artmasına paralel olarak kafanızda mutlaka sormuşsunuzdur. Sosyal medya mecralarının oluşturduğu etkiyle her gün dilimize yeni bir kavram daha eklenmekte, sosyal medya kendi dilini oluşturmaya ve bu dili içselleştirmemize de devam etmektedir. Stalk kavramı da bunlardan biri.

Hadi şimdi biz bizeyiz, itiraf edelim: hepimiz zaman zaman birilerini çeşitli sosyal medya, dijital medya araçlarından takip ediyor, tanıştığı kişileri bu mecralardan tanıma eğilimine giriyor, çoğu zaman da hiç tanışmadığı kişilerin yaşamına da, izin verildiği oranda gizliden gizliye seyirci olabiliyor. Gelin şimdi Stalk nedir, Stalklamak ne demektir, Stalker nasıl olunur, Stalker olmanın psikolojik boyutları nelerdir birlikte inceleyelim.

images.jpg

Stalk kelime anlamı olarak; sinsice izlemek, sessizce yaklaşmak, gizlice sokulmak, ağır adımlarla yürümek anlamına gelen İngilizce kökenli bir kelimedir.

Stalk eylemine ise Türkçe’de stalklamak dendiyse de İngilizcedeki karşılığı Stalking olarak geçmektedir. Fiil haline dönüşmüş olduğu gördüğümüz bu eylemi gerçekleştirenlere ise Stalker adı verilmektedir.

PEKİ STALKING /STALKLAMAK NASIL YAPILIR?

İlk olarak stalklamak istediğiniz kişinin adını soyadını ya da en azından arkadaşının adını soyadını bilebiliyor olmanız gereklidir. Ardından bu isim aracılığıyla başta Google’ın kendisinde (hatta kişinin görseli varsa görseller kısmında bile) arama yapılabilir. Eminim hepinizin aklına gelecek en kestirme yollardan diğeri de bu ismi sosyal medya mecralarında aratmak olacaktır. Facebook, olmadı Instagram, o da olmadı Twitter hesabında arama yaparak aradığınız kişiye ulaşma olasılığınız epey yüksek olacaktır.

Olmazsa telefon numarası ya da mail adresini bulabilirseniz, bunlarla yapacağınız aramalar da kişi hakkında pek çok bilgiye ulaşabilirsiniz; mesleği, iş yeri, yaşadığı yer, üye olduğu platformlar, mezun olduğu okulu, yaşı, medeni durumu, gittiği yerler, tatilleri, sevdiği filmler, müzikler, yemekler,  yaşam tarzı ve daha niceleri. Tabii izlediğiniz kişinin izin verdiği ölçüde.

STALKLAMANIN PSİKOLOJİK BOYUTLARI

Peki neden merak ediyoruz başkalarının yaşamını? Tanımadığımız insanların profil hesaplarında dolaşmak ve iz peşinde olmak bir hastalık mı yoksa teknolojinin bize verdiği bir kolaylık mı? Bu konuyla ilgili Klinik Psikologu ve Gestalt Terapisti Psikolog Esin Ergin’in görüşleri şu yönde:

“Biri bizim ilgimizi çekiyorsa, onun hayatını merak ediyorsak, her türlü takiple bir ihtiyacımızı gideriyoruz. Merak etmek bizim için insani bir ihtiyaç. Başkalarının hayatlarını takip ederek kendi hayatımız hakkında bilgiye de sahip olabiliyoruz. Başkalarıyla kendimizi kıyaslıyoruz. Merak ettiğimiz kişilerle temasta olmakta önemli bir ihtiyaç. Bir ünlüyü takip ettiğimizi düşünelim, ortak ilgi alanlarımız var mı? Nereye gidiyor ve kimlerle görüşüyor? Buna belki bağlantıda olma ihtiyacı diyebiliriz. Konuya kimi merak ettiğimizden başlamak lazım.

Hiç tanımadığımız bir kişiyi de merak ediyor olabiliriz, sevgilimizi de merak ediyor olabiliriz, eski sevgilimizi hatta eski sevgilimizin yeni sevgilisini merak edebiliriz. İmrendiğimiz, özendiğimiz birini merak edebilir tam tersine nefret ettiğimiz birini de merak edebiliriz. Burada merakın altında yatan ihtiyacın ne olduğu çok önemli. Sevgilimizi, eşimizi niye merak ederiz, belki burada güven ihtiyacımızı karşılıyor olabiliriz. Onun hakkında farklı bir bilgiye sahip olabilir miyim? Fotoğrafını kimler beğenmiş, niye beğenmiş bir tehlike var mı? Mesela eşimizi sevgilimizi kıskanıyorsak, gerçekten bir tehlike varsa bunu fark etmek için sık sık profiline girip, bunu yapıyor olabiliriz.

Ben bunu bir hastalık olarak bir patoloji olarak değerlendirmenin çok yanlış olduğunu düşünüyorum. Bunu yaparken herkes gizli gizli yaptığı için, ‘Acaba yanlış bir şey mi bu?’ ya da ‘Sadece ben mi yapıyorum?’ diye düşünebiliyor. Gizlice yaptığımız için bir başkasının da aynı şeyi yaptığının farkında değiliz.  Bu durum İlla ki bir hastalığa, bir patolojiye bir tersliğe işaret değildir. Önemli olan bu merakın bizi nereye götürdüğü. Birini takip ediyor olmamız bir sorun değil fakat o kişiyi rahatsız etmeye başladıysak bu bir sorun.

Ünlüleri binlerce kişi takip etme konusunda rahatız ama başka birinin profiline her gün girsek de takip tuşuna asla basmıyoruz. Karşıda yaratacağımız izlenim ile ilgili bir endişe duyuyor olabiliriz. Ben onu takibe alsam acaba benim hakkımda ne düşünecek? Benim ona hayran olduğumu, onu kıskandığımı düşünecek. Takibe aldığımız kişi, ‘Niye beni merak ediyor?’ diyecek. Onun böyle düşünmemesi için de gizli gizli takip ederiz tabii profilleri dışarıya açıksa.

Evet bir de profilleri kapalı olan insanlar var ve onlarda iz sürücülerin hoşlanmadığı profil hesapları. Sahte hesaplar açıp yine de takip etmeyi bırakmayanlar var. Amaç aslında aynı yani bilgi sahibi olmak.  Bilgiye doğrudan ulaşamıyorsak dolaylı bir şekilde ulaşmanın bir yolu. Sağlık, sağlıksızdan ziyade kişinin bunu nasıl bir ihtiyaç için yaptığı ve ne hissettiği önemli. Konuyu sorunlu hale getiren yer burası oluyor.

Bir kere bakmakta yetmiyor, aynı fotoğraflara tekrar tekrar bakılıyor, bunun altında; geçmişle ilgili bir değersizlik durumu yatabilir. Ben bir şekilde değerli olduğuma ikna olmak için başkalarına bakıp evet benden çokta güzel değilmiş bilgisine varmak isteyebilirim. Bizim de destek alınmasını isteyeceğimiz yer zaten bu nokta. İnsan takip iyi hissediyorsa tamam bu bir sorun değil ama stalklarken kötü hissetmeye devam ediyorsa ve hala takibi sürdürüyorsa işte burada bir sorun var demektir.

Karşı komşunun evini izlemek bize ahlaki olarak doğru gelmez ama komşumuzun profil hesabını stalklamak bizi rahatsız etmez. Fark edilmekten korkmak ile ilgili bir mesele. Karşı cama bakarken fark edilirsek çok kötü bir duruma düşebilir, tacizci olarak değerlendirilebiliriz. Stalklarken kimse bizi fark etmeyecekse kendimizi daha rahat hissederiz. Yanlışlıkla bir fotoğrafı beğenmek ya da arkadaş olarak eklemek gibi durumlarda var ve bu durumlarda da çok utanıyoruz.

Hemen buraya bir parantez açmak istiyorum; fotoğrafı yanlışlıkla beğenmek stresinden kurtulalım diye bir uygulama bile geliştirilmiş! İsmi instasnoop. Bu uygulama sayesinde hiçbir fotoğrafı beğenemiyorsunuz; evet evet isteseniz bile beğenemiyorsunuz! Hatta takip etseniz bile o kişinin bundan haberi bile olmuyor… Eminim ki stalk olayını üst seviyelere taşımışsanız bu uygulamadan çoktandır haberiniz vardır, ancak ben yeni öğrendim, paylaşmak istedim 🙂

Esin Ergin’in görüşlerine devam edelim:

Sevmediğimiz, nefret ettiğimiz bir kişiyi  stalklamayı ise sırf kendimizi haklı çıkarmak için yapıyoruz. ‘Bak gördün mü yine ne kadar kötü bir şey yapmış’ kendimizi haklı çıkarmak için o kişiye bakmaya devam ediyoruz. Ve ‘O ne kadar yanlış yapıyorsa ben o kadar doğruyum’ diyoruz. Kendimizi onaylamaya destek, ihtiyaç duyuyoruz. İşte asıl konu bu, ‘Stalklamak yanlış mıdır?’ değil asıl amaç neden ve kimi takip ettiğimiz. Bunu yaparken karşılamaya çalıştığımız ihtiyacı farkedersek ve bu ihtiyaç biz de olumsuz duygulara yol açıyorsa burada bir mesele var demektir.

Unutmayalım ki, sosyal medya hesabından ulaştığımız bilgiler çok gerçeği yansıtmıyor. Burası da asıl bizi yanıltan yer. Kendi hayatımızı karşımızdaki kişiye bakarak değerlendiriyoruz ama karşımızdakinin hayatı ne kadar gerçek?

Ergin’in görüşleri bu yönde. Görülen o ki belli bir seviyede kaldığı müddetçe Stalklama’nın normal insan merakından doğan bir eylem olduğu aşikar. Ancak Stalklama’nın ileri boyutlara ulaşması durumunda isminin obsessive pursuit yani takıntılı/saplantılı takip olduğunu söyleyen görüşler hakim.

KAYNAKÇA:

https://www.elle.com.tr/extra/radarimizda/tebrikler-profesyonel-stalker-oldunuz

https://www.birgun.net/haber-detay/neden-stalk-105638.html

İlginizi Çekebilecek Yazılar:

 

Latest posts by Melike Balıkçı (see all)

Sizce Makale Nasıl?
Harika
100%
Güzel
0%
Fena Değil
0%
Olmamış
0%
Rezalet
0%
Yazar Hakkında
Melike Balıkçı
1Yorumlar

Bir Cevap Yazın