Sosyal Medya
Şimdi Okunuyor
Sosyal Medyada Güven Tesisi
Guru
0

Sosyal medyada güven ortamı tesis etmek için birden fazla tanımı birden fazla bilimin bakış açısıyla incelemeye ihtiyaç vardır. Makalede sosyal ağların ve güvenin önemi, özelliklerine ek olarak bazı temel bilimlerin (sosyoloji, psikoloji vd.) bu konuya yaklaşımları incelenecektir.

Web tabanlı sosyal ağlar ya da günümüzün değişi ile sosyal medya siteleri/uygulamaları bilgiyi yaymak ve hemfikir insanlar arasında bağlantı kurmak işine yarayan bir araç olarak popülerliğini artırmaktadır.  Arkadaşları ve aileleri ile iletişim içinde olmak adına bu tür ağlarda bulunan bireylerin yanı sıra, hükumetler ve şirketler, vatandaşlara ve müşterilere hizmet sunmak için bu platformları sıklıkla kullanmaya başlamışlardır. Ancak, bu tür girişimlerin başarı düzeyleri hem üyelerin birbirine olan güvenine hem de servis sağlayıcısı ile olan güven düzeyine dayanır.(Sherchan, W., Nepal, S., ve Paris, C. 2013) Sosyal medyada güvenin önemi, ilgili platformun yaşam seyrini etkileyebilecek kadar yüksek düzeydedir. Zira sosyal medyada güven ilişkisi 3 boyutta incelenmiştir. (Sherchan, W., Nepal, S., ve Paris, C. 2013)

  1. Ağdaki üyeler arasındaki güven ( Ahmet ile Mehmet arasındaki güven )
  2.  Sunulan online servis ve üye arasındaki güven ( Ahmet’in facebook site yazılımına olan güveni.)
  3. Servis sağlayıcıları ve üyeler arasındaki güven ( Ahmet’in Facebook şirketine ve şirket sahiplerine olan güveni)

Sosyal medyada güvenin özelliklerini ise 9 boyutta inceleyebiliriz. (Sherchan, W., Nepal, S., ve Paris, C. 2013)

Bağlamı/İçeriği Belli: Ahmet doktor olarak Mehmet’e güvenir, ama bir araba tamircisi olarak Mehmet’e güvenemeyebilir. Yani Mehmet’in doktorluk bağlamında Ahmet’e göre güvenilir olması, onu tamircilik bağlamında Ahmet’e göre güvenilir kılmamaktadır.

Dinamik: Güven düzeyi yeni tecrübelerle (etkileşimler, gözlemler) artıp azalabilir. (Staub ve ark.,2004) Ayrıca zamanla çöküşe geçebilir.

Çoğaltıcı, Yayılgan: Güvenin çoğaltan etkisi mevcuttur. Ahmet, Mehmet’e güveniyorsa, Mehmet de Ayşe’ye güveniyorsa, Ahmet Ayşe’ye güvenebilir. Ama bu güven düzeyinin tamamen ve her zaman taraflar arasında tesis edileceği anlamına gelmez. Öneri sistemleri güven yayılımı sağlamak için kullanılır. Sosyal ağ zincirleri arasındaki güven yayılımı, insanlar arasındaki word of mouth usulü bilgi yayılımı ile benzerdir. (Abdul-Rahman ve Hailes, 2000)

Geçişsiz: Güven genellikle geçişli değildir. (Christianson ve Harbison, 1996; Yu and Singh, 2000) Ahmet, Mehmet’e güveniyorsa, Mehmet de Ayşe’ye güveniyorsa, bu güven düzeyi taraflar arasında geçiş yapacaktır anlamına gelmez. Geçişlilik yayılımı ifade eder ancak tersi doğru değildir. Yani geçişli olan yayılır ama yayılgan olan geçişlilik gösterecektir denemez. Maalesef, literatürde de bu durumun karıştırıldığı durumlar mevcuttur.

Birleştirilebilir: Sosyal zincirler vasıtasıyla güven ve güvensizliğin yayılımı bir üyenin onun ağında bulunmayan başka bir üye hakkında güven oluşturmasına imkan sağlanır. Örneğin Ahmet, Ayşe’ye kendi ağındaki zincirler vasıtasıyla tavsiye edilmektedir. Güven birleştirme, güven hesaplama için bir yol sağlar.

Öznellik: Genel olarak, güven özneldir. Örneğin, Ahmet’in bir film hakkında fikri vardır.  Ayşe Ahmet’in filmler konusundaki görüşlerinin iyi olduğunu düşünüyorsa, Ahmet’in fikrine de güven duyacaktır. Ancak, Mehmet Ahmet’in görüşleri hakkında farklı düşünebilir ve incelemelerine güvenmiyor olabilir.

Asimetrik: Güven genellikle asimetriktir. Bir üye diğerine, onun kendisine güvendiğinden daha fazla güveniyor olabilir. Ancak her iki taraf da birbirine karşı yüksek güven duyuyorlarsa, tekrarlanan etkileşimler sonucu bu güven düzeyi yakınsayacaktır. Tersine bir durumda ise yani bir tarafın güven düzeyi düşük olduğundan, diğerininki de azalacaktır.

Öz-Sağlamlaştırma: Üyeler güvendikleri diğer üyelere olumlu yaklaşımda bulunurlar. Birbirine güvenmeyen üyelerin birbirlerini etkilemesi ise çok zordur. (Yu ve Singh 2000)

Olaylara karşı duyarlı: Güven oluşturmak uzun bir zaman alır, ancak tek bir yüksek etkili olay bu güveni tamamen yok edebilir. (Nepal ve diğerleri, 2010)

Bilgisayar bilimlerinde güven, kullanıcı ve sistem bazında ikiye ayrıldığı için sosyoloji, psikoloji gibi birçok bilimden yararlanıldığı söylenebilir. Bu bağlamda başarılı bir sosyal medya yönetimi için güven ortamını tesis etmek gerekir. Resmi kurumlar, şirketler ya da kişisel hesaplar için iyi bir sosyal medya yöneticisi olmak sosyoloji ve psikoloji alanlarında yapılmış çalışmaları takip etmekle mümkün olacaktır. Sosyal medyada güven ortamı tesis etmek tek başına bizlerin elinde olmasa bile, sosyal ağların yapısı gereği kendi ve/veya temsil ettiğimiz kurumun sosyal sermayesi üzerinden güven unsurlarını artırıcı eylemlerde bulunmamız mümkündür. Güven sahibi olmak popüler olmaktan daha değerlidir.

Eniser Atabay

Eniser Atabay

Öğretim Görevlisi at Akdeniz Üniversitesi
Öğr. Gör. Eniser Atabay özellikle turizmde dijital pazarlama üzerine akademik çalışmalar yapmaktadır.
Eniser Atabay

Latest posts by Eniser Atabay (see all)

Sizce Makale Nasıl?
Harika
0%
Güzel
0%
Fena Değil
0%
Olmamış
0%
Rezalet
0%
Yazar Hakkında
Eniser Atabay
Öğr. Gör. Eniser Atabay özellikle turizmde dijital pazarlama üzerine akademik çalışmalar yapmaktadır.

Bir Cevap Yazın